Na zdjęciu: Pistolet FN 1910, kalibru 7,65 mm, produkcji belgijskiej należał do mjr. Henryka Sucharskiego – zbiory MIIWŚ, dar gen. Henryka Dziewiątki. Fot. Michalina Kurdelska/MIIWŚ w Gdańsku.

W życiu muzealników zdarzają się cuda – powiedział prof. Rafał Wnuk, dyrektor MIIWŚ w Gdańsku

Od 28 stycznia w ramach cyklu „Wejście w historię” w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku można zobaczyć pistolet, który należał do dowódcy Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte, mjr. Henryka Sucharskiego (1898–1946). Broń jest darem generała Henryka Dziewiątki. W przyszłości będzie prezentowana w powstającym gmachu Muzeum Westerplatte – poinformowała Aleksandra Trawińska – rzecznik prasowy Muzeum II Wojny Światowej (MIIWŚ) w Gdańsku.

Pistolet FN 1910, kalibru 7,65 mm, produkcji belgijskiej należał do mjr. Henryka Sucharskiego (1898–1946). Dowódca Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte, po wyzwoleniu z niemieckiej niewoli, od 25 stycznia 1946 r. służył w 2. Korpusie Polskim we Włoszech. W związku ze złym stanem zdrowia od 19 sierpnia 1946 r. przebywał w szpitalu wojskowym nr 92 w Neapolu. Pod koniec sierpnia spotkał się z kapelanem wojskowym, ks. Janem Mertą (1912–2022), który udzielił majorowi sakramentu spowiedzi. W czasie pożegnania Henryk Sucharski podarował duchownemu w prezencie pistolet używany przez niego w latach 1945–1946. Major, przewidując swoją śmierć, chciał, aby chociaż jego prywatna broń powróciła do Polski.

Kilka dni później, 30 sierpnia 1946 r., mjr Sucharski zmarł. Został pochowany na Polskim Cmentarzu Wojskowym w Casamassima. Ceremonię pogrzebową odprawił właśnie ks. Merta, który opiekował się cmentarzem do 1968 r. Po powrocie do Polski duchowny stał się jednym z inicjatorów ekshumacji
oraz przeniesienia do Polski prochów Henryka Sucharskiego, co było ostatnią wolą zmarłego.

W kolejnych latach ks. Merta mieszkał i posługiwał w Przemyślu. Pistolet otrzymany od majora uznawał za najcenniejszą posiadaną pamiątkę. W 1998 r., w czasie mszy z okazji 55-lecia święceń kapłańskich, wręczył pistolet płk. Henrykowi Dziewiątce, ówczesnemu dowódcy 14. Brygady Pancernej Ziemi Przemyskiej.

We wrześniu 2025 r. gen. Henryk Dziewiątka przekazał pistolet w darze Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

Artefakt, należący niegdyś do dowódcy Wojskowej Składnicy Tranzytowej, stanie się częścią wystawy stałej w powstającej siedzibie Muzeum Westerplatte – oddziału Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

– W życiu muzealników zdarzają się cuda. Przekazanie do naszych zbiorów 80 lat po śmierci mjr. Sucharskiego jego pistoletu jeszcze niedawno było trudne do wyobrażenia. Nasza radość jest tym większa, że Gdańsk staje się miejscem, w którym konsekwentnie gromadzone są pamiątki po dowódcy obrony półwyspu. Przypomnę, że część z nich znajduje się w zbiorach Muzeum Gdańska. Bez tych eksponatów zbudowanie ciekawej, przekonującej muzealnej opowieści o Westerplatte – jednym z najważniejszych polskich miejsc pamięci – byłoby niezwykle trudne – mówi prof. Rafał Wnuk, dyrektor MIIWŚ w Gdańsku.

Od 28 stycznia do końca marca 2026 r. w ramach cyklu „Wejście w historię” pistolet mjr. Sucharskiego będzie eksponowany w budynku MIIWŚ, w gablocie na poziomie -3. Celem tego cyklu jest pokazywanie w przestrzeni muzealnej wyjątkowych przedmiotów, dotąd nieprezentowanych na wystawie głównej – napisała Aleksandra Trawińska – rzecznik prasowy Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

(K.N.)

Proszę, czytaj również na portalu: Pulsarowy.pl