Na zdjęciu: Siedziba I LO im. Marii Skłodowskiej-Curie w Tczewie. Kiedyś mieściła się tu państwowa Szkoła Morska i do niej, już w 1920 roku, napłynęła pierwsza wiedza przeznaczona dla województwa pomorskiego, po odzyskaniu przez Polskę niepodległości po zaborach. Fot. Kazimierz Netka.
Również dzisiaj olbrzymie wsparcie intelektualne województwa pomorskiego pochodzi od osób, które tu przybyły oraz od ich potomków. Oni byli i są jak przybysze z planety o znacznie wyższym stopniu rozwoju…
Skąd wzięła się wiedza w województwie pomorskim? Warto sobie to uświadomić z okazji Dnia Edukacji Narodowej, obchodzonego 14 października. Naszym zdaniem wiedza „przyszła” do województwa pomorskiego razem z wolnością; została przyniesiona z innych regionów Polski. Dzięki temu dzisiaj Kaszubi i Kociewiacy mogą pielęgnować własną mowę, języki. W Tczewie, w 1920 roku powstała Szkoła Morska, kształcąca kapitanów żeglugi wielkiej (jej kontynuatorem jest współcześnie Uniwersytet Morski w Gdyni).
Dzięki mądrości ludzi, którzy przybyli już w 1920 roku do województwa pomorskiego, wiedziano jak zbudować linię kolejową na Półwyspie Helskim, jak zbudować stocznię i port w Gdyni, a także miasto Gdynię z jej modernistycznym śródmieściem, wpisanym w lipcu bieżącego roku na Listę UNESCO. Pamiętajmy o tym nie tylko z okazji Dnia Edukacji Narodowej i przypominajmy to dzieciom i młodzieży – niech wiedzą komu co zawdzięczają bo niektórzy dorośli mający mizerne zasługi, chcą sobie cudze dokonania przywłaszczyć, oznaczając miasto Gdynię – zbudowane m.in. przez przychodźców – własnymi tablicami, czyli próbują „ukraść” to miasto – takie można odnieść wrażenie.
Dokonań przedwojennych przychodźców (z terenów znajdujących się na wschód, na południe i na południowy zachód od Gdańska) jest wiele. Najważniejsze jest jednak to, że przynoszona do województwa pomorskiego wiedza, nauka, zaowocowała utworzeniem nad Zatoką Gdańską niezwykłego obszaru o wysokim poziomie rozwoju naukowego, kulturowego, społecznego, gospodarczego, mającego duże znaczenie dla świata, bardzo ważnego zwłaszcza dla wolności różnych narodów. Te dokonania oraz osoby będące ich kreatorami, ośmieliliśmy się określić mianem polskiej Cywilizacji (Kultury) Mądrości i Wolności. Jej ojcowie założyciele, jak np. budowniczowie Gdyni: Eugeniusz Kwiatkowski i Tadeusz Wenda oraz inni przybysze przynieśli najcenniejsze dary Polski dla województwa pomorskiego: wiedzę, której bardzo mało było zarówno po I jak i po II wojnie światowej. Jeśli ktoś z wcześniejszych mieszkańców województwa pomorskiego, rozwinął się naukowo, to udało mu się to zrobić właśnie dzięki m.in. wiedzy dostarczonej im przez przychodźców z regionów Polski, znajdujących się na wschód, na południe i na południowy zachód od Gdańska.
Oto, jaki jest obecnie ze statystycznego puntu widzenia stan oświaty w województwie pomorskim. Wiadomości na ten temat przysłała nam Aleksandra Gąsior z Urzędu Statystycznego w Gdańsku:
Źódło: Urząd Statystyczny w Gdańsku.
Cywilizacja (Kultura) Mądrości i Wolności, tworzona jest przez Polaków nad Zatoką Gdańską od 10 lutego 1920 roku – przez przybyszy (oraz ich potomków) z innych regionów Rzeczypospolitej: z terenów na wschód, na południe i na południowy zachód od Gdańska. Prawie cała nauka rozwijana w województwie pomorskim po I i zaraz po II wojnie światowej, ma swe korzenie w innych regionach Polski. Tu, w Pomorskiem, panowała bowiem niemal pustynia intelektualna, zarówno po I jak i po II wojnie światowej.
Największym dokonaniem, o światowej randze wspominanej Cywilizacji, jest rewitalizacja naszej wolności, zapoczątkowana latem 1980 roku. W rezultacie powstał NSZZ Solidarność i w efekcie doszło do znaczących zmian na świecie: obalono mur w Berlinie, rozpadł się ZSRR. Wiele narodów odzyskało suwerenność, ośmielonych dokonaniami polskiej Cywilizacji (Kultury) Mądrości i Wolności, stale umacniającej się nad Zatoką Gdańską. Przypomnijmy jeszcze raz: Cywilizację (Kulturę) Mądrości i Wolności stworzyły osoby (oraz ich potomkowie) przybywający do województwa pomorskiego od 10 lutego 1920 roku z terenów znajdujących się na wschód (na przykład Kresowianie – ekspatrianci), na południe od Gdańska (np. twórcy Solidarności i autorzy rewitalizacji naszej wolności: Lech Wałęsa, Anna Walentynowicz, Bogdan Borusewicz. Andrzej Gwiazda, Jerzy Borowczak) oraz wielu innych tak samo zacnych ludzi, pojawiających się nad Zatoka Gdańską i nad polskim Bałtykiem po 10 lutego 1920 roku, a przybywających także np. ze Śląska, Wielkopolski oraz z innych terenów położonych na południowy zachód od Gdańska. To m.in. ci ludzie przynieśli do województwa pomorskiego wiedzę, mądrość, wolność, serdeczność, przyjaźń, życzliwość, roztropność, odwagę.
Mądrość i wiedza, również dzisiaj przynoszona jest na północ województwa pomorskiego, z innych regionów Polski. Realizowane mogą być dzięki temu unikatowe i ważne przedsięwzięcia. Bez tej mądrości z terenów położonych na wschód, na południe, na południowy zachód od Gdańska, w województwie pomorskim żyłoby się o wiele trudniej. Warto więc pamiętać o tym skąd pochodzi mądrość województwa pomorskiego i kto ją do tego województwa dostarcza.
Niektórym osobom, zwłaszcza tym, którzy siedziby w województwie pomorskim mają od wieków, może się bowiem wydawać, że ta mądrość miała źródło w ich głowach, ale jest nieco inaczej, Od samego tylko przebywania w województwie pomorskim, rozumu nie przybędzie. Trzeba umieć tę mądrość u siebie wzbudzić, albo wykorzystać dary intelektualne, dostarczane przez przychodźców do województwa pomorskiego.
Po II wojnie światowej mądrość przynoszona do województwa pomorskiego znowu posłużyła do wspaniałych dokonań. Ocalono Żuławy, które hitlerowcy zatopili, odbudowano Gdańsk oraz inne miasta i wioski, zbudowano port północny, stocznie, porty, założono Akademię Lekarską (teraz Gdański Uniwersytet Medyczny), rozwinięto kulturę. Nieco ponad 10 lat temu opracowano Plan zagospodarowania przestrzennego polskich obszarów morskich (uzgodniony międzynarodowo), co pozwala lepiej wykorzystywać polską wyłączną strefę ekonomiczną na Bałtyku.
Najważniejszym jednak osiągnięciem jest to, co przybysze z innych stron kraju oraz inni mieszkańcy województwa pomorskiego uczynili w lecie 1980 roku, inicjując rewitalizację naszej wolności, organizując protesty w zakładach pracy. Zaczęło się to w lipcu 1980 roku w Tczewie – mieście na pograniczu Kociewia i Żuław, a potem, w połowie sierpnia 1980 roku, w Gdańsku – stolicy Żuław Gdańskich. Jest to największe, bo światowe, dokonanie polskiej Cywilizacji (Kultury) Mądrości i Wolności, noszące nazwę: rewitalizacja wolności.
Dziś z naukowego punktu widzenia owocem, dzieckiem Cywilizacji (Kultury) Mądrości i Wolności jest Związek Uczelni w Gdańsku im. Daniela Fahrenheita. Pod względem gospodarczym: organizacje przedsiębiorców, firm, instytucji, takich jak np.: Stowarzyszenie Pracodawcy Pomorza, Gdański Klub Biznesu i wiele innych. Natomiast jeśli chodzi o wolność, to pochodnymi wspomnianej Cywilizacji są wszelkie działania w tym zakresie na rzecz równości etnicznej, kulturowej, narodowościowej nie tylko w województwie pomorskim ale i na całym świecie.
Nic z tych dokonań zapewne nie miałoby miejsca, gdyby nie przychodźcy do województwa pomorskiego z innych stron Polski oraz ich potomkowie, a także inne osoby wspierające rozwój nauki, kultury, biznesu.
Dzisiaj wiedzę, mądrość, nowoczesność, technologie, kapitał przynoszą do województwa pomorskiego m.in. takie firmy oraz ich pracownicy jak na przykład: Polskie Elektrownie Jądrowe, ORLEN, PGE, PSE i wiele innych. Dostarczycielami wiedzy, mądrości są oczywiście liczne uczelnie, instytuty naukowe istniejące w województwie pomorskim, które rozwinęły się właśnie dzięki przybyszom, a dzisiaj umacniane są przez potomków tych przychodźców oraz przez inne osoby.
Kazimierz Netka
Proszę, czytaj również na portalu: Pulsarowy.pl