Wynalazczość i pandemia. „Nowe wyzwania dla ochrony własności intelektualnej – telekonferencja z Edytą Demby-Siwek, prezes Urzędu Patentowego RP”, zorganizowana przez Konfederację Lewiatan. Oto niektóre poruszone zagadnienia: sztuczna inteligencja – czy maszyny będą miały prawo patentować wynalazki; licencje przymusowe; sądy własności intelektualnej

Źródła ilustracji: webinarium; prezentacje, pokazane podczas telekonferencji.

Nie tylko ludzie mają coraz potężniejszy intelekt…

Cały świat patrzy na wynalazców, odkrywców i być może wielu z nas się zastanawia: czy znajdzie się ktoś taki jak Kopernik, który „wstrzymał Słońce i poruszył Ziemię”? W tym przypadku chodzi o kogoś, kto powstrzymałby koronawirusa i poruszył gospodarkę.

Istnieje taka nadzieja; okazuje się bowiem, że pandemia powoduje ożywienie wynalazczości, innowacyjności. Rozwija się też sztuczna inteligencja i jej kreatywność. Za granicą już składane są wnioski o opatentowanie tego, co wymyśliła maszyna – będąca elementem AI – artificial intelligence czyli sztucznej inteligencji. Wzrasta też liczba spraw spornych. Dlatego w Polsce powstały specjalne sądy.

O powyższych zagadnieniach i problemach rozmawiano we wtorek, 13 października 2020 roku, podczas wydarzenia pt. „Nowe wyzwania dla ochrony własności intelektualnej – telekonferencja z Edytą Demby-Siwek, prezes Urzędu Patentowego RP”. Webinarium to zorganizowane zostało przez Konfederację „Lewiatan” i Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej.

To zdalne spotkanie cieszyło się dużym zainteresowaniem. My też mieliśmy przyjemność w nim uczestniczyć.

Dla przedsiębiorców, pracodawców, kwestie skutecznej ochrony własności intelektualnej, przemysłowej, mają bardzo duże znaczenie. Dlatego, Konfederacja Lewiatan liczy na dalszą współpracę z Urzędem Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej – podkreślił w swym wystąpieniu Grzegorz Baczewski – Dyrektor Generalny Konfederacji Lewiatan. Własność przemysłowa, intelektualna jest bowiem od lat rosnącym co do znaczenia składnikiem majątkowym i rozwojowym przedsiębiorstw.

Przedsiębiorcy powinni wiedzieć, z jakich praw powinni korzystać, na przykład z praw, które zawiera tarcza antykryzysowa – mówiła, prowadząca webinarium, Elżbieta Dziuba z Konfederacji Lewiatan.

O tym, jak przebiegała działalność Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (UPRP), mówiła prezes tego Urzędu Edyta Demby-Siwek.

Oczywiście, na początku pandemii, działalność UPRP była znacznie utrudniona, a podejmowanie decyzji odnośnie udzielania ochrony, rejestracja zostały spowolnione. Teraz działalność UPRP wróciła już do stanu sprzed pandemii. Urząd zaczął wydawać m.in. decyzje warunkowe dotyczące znaków towarowych. Została usprawniona zasada tzw. suchej pieczęci.

Drugim ważnym tematem z poruszanych podczas webinarium było zagadnienie wynalazczości związanej z covid-19. Potrzeby wynikające z pandemii wyzwoliły wśród naukowców i przedsiębiorców wiele inicjatyw; wzrosła innowacyjność. Niestety, nie wszystko można wykonać bez licencji na wykorzystywanie cudzych wynalazków, patentów.

To kwestia nie tylko natury materialnej, ale też etycznej – zwróciła uwagę Edyta Demby-Siwek – prezes UPRP. Istnieje możliwość udzielenia przez Urząd licencji przymusowej. Nie ma unijnych przepisów jednoznacznie regulujących te kwestie, ale w ustawodawstwach państw członkowskich takie przepisy istnieją; w Polsce również.

Urząd może udzielić licencji przymusowej, w takiej sytuacji, gdy jest np. stan zagrożenia bezpieczeństwa państwa. Musi być jednak opłata dla uprawnionego, a zakres korzystania z patentu sprecyzowany. Nie może być tak, że Skarb Państwa kogoś wywłaszcza i nie daje nic w zamian – mówiła pani prezes.

Na razie w Polsce nie było potrzeby udzielenia licencji przymusowej.

Podczas pandemii pojawiło się wiele wniosków o rejestrację znaków towarowych, zawierających słowa: corona i podobne. Takich znaków zgłoszono do UPRP bardzo dużo. Połowa z nich nie może zostać zarejestrowana, a chodzi tu głównie o znaki słowne. Druga część ma szansę na uzyskanie ochrony.

Oczywiście, w sprawach spornych decydują sądy. W Polsce takie sądy istnieją od 1 lipca 2020 roku. Funkcjonują w ramach sądownictwa powszechnego jako odrębne jednostki organizacyjne. Zajmują się sprawami z zakresu prawa własności intelektualnej.

Czy takie sądy – a dokładniej: Wydziały Własności Intelektualnej powstałe w Sądach Okręgowych – są potrzebne? Zasadność ich powołania dokumentuje statystyka, obrazująca liczbę spraw skierowanych do tych sądów. Na razie nie ma takiego sądu w Krakowie, ale niewykluczone, że powstanie. Lokalizacja tych instytucji, to wynik statystyki zgłaszanych spraw. W Katowicach było ich więcej niż w Krakowie.

Rodzi się nowy problem, związany ze sztuczną inteligencją. Maszyny są coraz „mądrzejsze”. Potrafią tworzyć wynalazki, innowacyjne rozwiązania. Czy takie produkty, będące dziełem maszyn, można patentować i jako twórcę podawać maszynę? Ten problem nie jest jednoznacznie rozwiązany, a za około 20 lat AI – artificial intelligence, czyli sztuczna inteligencja, może całkowicie zmienić wynalazczość – mówiła prowadząca webinarium Elżbieta Dziuba z Konfederacji Lewiatan.

Zdaniem pani prezes UPRP, obecnie, zgodnie z prawem, twórcą wynalazku może być tylko osoba fizyczna i taki stan jest na 13 października 2020 roku. Jak będzie za rok czy dwa – nie wiadomo, czy będzie to aktualne. Urzędy patentowe za granicą odmówiły patentów na urządzenie zgłoszone przez maszynę. W tej kwestii powinien być konsensus międzynarodowy. Prawo nie powinno być udzielane maszynie – stwierdziła pani prezes.

Jednak, bez sztucznej inteligencji, urzędy nie poradzą sobie już za kilka lat. Liczba zgłoszeń jest olbrzymia.

W związku z tym konieczne jest usprawnienie w zakresie zgłoszeń i o to zabiega Konfederacja Lewiatan. Chodzi między innymi o ułatwiania dokonywania zmian danych w rejestrach – wynikało z wypowiedzi prowadzącej webinarium.

Jak zapewniła pani prezes, trwają prace nad ustawą zmieniającą prawo własności przemysłowej; było ono aktualizowane już 24 razy.

Jakie są usprawnienia wprowadzane przez Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej – o tym mówili eksperci tego Urzędu.

O tym, ze zainteresowanie tymi zagadnieniami jest wielkie – świadczyły pytania zadawane podczas webinarium. Oto niektóre z nich:

Czy konto na platformie może założyć spółka czy tylko osoba fizyczna? Jak podpisywać e-wniosek jeśli firma działa bez pełnomocnika?

Czy można prosić o wspomnianą sygnaturę wyroku dot. opisowości znaków towarowych zgłaszanych dla farmaceutyków?

Słuchacze webinarium liczą, że podobne zdalne seminaria będą organizowane w przyszłości.

Kazimierz Netka

Czytaj również na portalu: Pulsarowy.pl

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.